Süýji suw gökguşak alabalygy ýaly täjirçilik maksatly akwakultura görnüşleriniň birnäçesinde durnukly we ykdysady alternatiwa hökmünde balyk ununyň soýa ununy (SBM) bölekleýin çalşyrylmagy öwrenildi.Oncorhynchus mykissŞeýle-de bolsa, soja we beýleki ösümlik esasly materiallar bu balyklaryň köpüsinde distal içegäniň subakut enteritini döredýän saponinleriň we beýleki iýmitlenmä garşy faktorlaryň ýokary derejesini öz içine alýar. Bu ýagdaý içegäniň geçirijiliginiň ýokarlanmagy, iltihaplanma we iýmitiň netijeliliginiň peselmegine we ösüşiň bozulmagyna getirýän morfologiki anomaliýalar bilen häsiýetlendirilýär.

Gökguşak alabalyklarynda, şol sanda iýmitiň 20% -den gowragynda SBM-iň bolmagynyň soja-enteriti döredýändigi görkezildi we standart akwakultura iýmitine çalşyp boljak derejä fiziologiki çäklendirme goýdy. Öňki barlaglar bu enterite garşy göreşmegiň birnäçe mehanizmlerini, şol sanda içege mikrobiomyny manipulýasiýa etmek, iýmitlenmäge garşy faktorlary aýyrmak üçin maddalary gaýtadan işlemek we antioksidant we probiotik goşundylar barlady. Öwrenilmedik usullaryň biri akwakultura iýmitlerine trimetilamin oksidini (TMAO) goşmakdyr. TMAO köp sanly görnüşlerde belok we membrana stabilizatory hökmünde toplanan uniwersal sitoprotektordyr. Bu ýerde biz TMAO-nyň enterositleriň durnuklylygyny ýokarlandyrmak we HSP70 çişme signalyny basyp ýatyrmak ukybyny synagdan geçirýäris, şeýlelik bilen soja sebäpli enterite garşy göreşýäris we süýji suw gökguşak alabalyklarynda iýmit netijeliliginiň, saklanmagynyň we ösüşiniň ýokarlanmagyna getirýäris. Mundan başga-da, biz TMAO-nyň baý çeşmesi bolan deňiz balyklarynda ereýän maddalaryň bu goşundyny ulanmagyň ykdysady taýdan amaly usuly hökmünde ulanylyp bilinjekdigini we onuň täjirçilik derejesinde ulanylmagyna mümkinçilik berýändigini barlaýarys.

Fermalarda ösdürilip ýetişdirilen gökguşakly alabalyk (Troutlodge Inc.) üç gezek gaýtadan işleýän baklarda ortaça başlangyç agramy 40 g we her akwarium üçin n=15 agramy bilen saklandy. Akwariumlara 40% siňýän belok, 15% çig ýag berýän we ideal aminokislota konsentrasiýalaryna laýyk gelýän, siňýän iýmit maddalary esasynda taýýarlanan alty iýmitiň biri berildi. Iýmitlere balyk ununyň 40 gözegçilik bölegi (gurak iýmitiň % -i), SBM 40, SBM 40 + TMAO 3 g kg girdi.^-1, SBM 40 + TMAO 10 g kg^-1, SBM 40 + TMAO 30 g kg^-1we SBM 40 + 10% balyklarda ereýän maddalar. Akwariumlar 12 hepde dowamynda günde iki gezek doýgunlyk derejesine çenli iýmitlendirildi we fekal, ýakyn, gistologik we molekulýar analizler geçirildi.

Bu gözlegiň netijeleri, şeýle hem losos balyklarynyň suw iýmitlerinde ABŞ-nyň soja önümleriniň has ýokary derejede ulanylmagyny üpjün etmek üçin TMAO-ny goşmagyň peýdasy ara alnyp maslahatlaşylar.