Penaeus vannamei-niň üýtgeýän daşky gurşaw faktorlaryna beren jogaby "stress reaksiýasy" diýlip atlandyrylýar we suwdaky dürli fiziki we himiki görkezijileriň mutasiýalary hemmesi stres faktorlarydyr. Krewetkalar daşky gurşaw faktorlarynyň üýtgemelerine beren jogaplarynda, olaryň immun ukyby peseler we köp fiziki energiýa sarp ediler; Eger stres faktorlarynyň üýtgeme diapazony uly bolmasa we wagt uzak bolmasa, krewetkalar oňa döz gelip biler we uly zyýan ýetirmez; Tersine, eger stres wagty gaty uzak bolsa, üýtgeşme uly bolsa, krewetkalaryň uýgunlaşma ukybyndan daşary bolsa, krewetkalar kesellär ýa-da hatda ölär.

Ⅰ. Krewetkalaryň stres reaksiýasynyň alamatlary aşakdaky ýalydy

1. Gyzyl sakgal, gyzyl guýruk ýelpewgiri we krewetkanyň gyzyl bedeni (köplenç stress gyzyl beden diýlip atlandyrylýar);

2. Materialy kesgin azaldyň, hatda material iýmäň, howuzda ýüziň

3. Howuza bökmek örän aňsat

4. Sary giller, gara giller we döwülen murtlar aňsatlyk bilen peýda bolýar.

2. Krewetkalaryň stres reaksiýasynyň sebäpleri aşakdakylar:

1. Suw otlarynyň fazasynyň mutasiýa: suw otlarynyň birden ölmegi, suwuň reňkiniň arassa bolmagy ýa-da suw otlarynyň köp ösmegi we suwuň reňkiniň gaty goýy bolmagy ýaly ýagdaýlar;

2. Howanyň üýtgemegi, sowuk howa, taýfun, dowamly ýagyş, ýagyş, bulutly gün, sowuk we yssy howanyň arasyndaky uly temperatura tapawudy ýaly agyr howa täsirleri: ýagyş we dowamly ýagyş ýagyşy krewetkalaryň howuzunyň ýüzünde ýagyş suwunyň toplanmagyna sebäp bolýar. Ýagyşdan soň, ýerüsti suwuň temperaturasy pes, aşaky suwuň temperaturasy bolsa ýokary bolýar, bu bolsa suwuň konweksiýasyna sebäp bolýar we fotosintez suwlarynyň ýetmezçiligi sebäpli köp sanly fotosintez suw otlary ölýär (suwuň üýtgemegi). Bu ýagdaýda suw agyr gipoksiýany başdan geçirýär; Suw howuzunyň mikroekologik deňagramlylygy bozulyp, zyýanly mikroorganizmler köp mukdarda köpelýär (suw ak we bulanyk bolýar), bu bolsa howuzuň aşagyndaky organiki maddalaryň aňsatlyk bilen çüýremegine we anaerob ýagdaýda wodorod sulfidini we nitriti öndürmegine we toplanmagyna sebäp bolýar, bu bolsa krewetkalaryň zäherlenmegine we ölümine sebäp bolýar.

3. Suw howdanyndaky fiziki we himiki görkezijileriň mutasiýalary: suwuň temperaturasynyň, açyklygynyň, pH derejesiniň, ammoniak azotynyň, nitritiň, wodorod sulfidiň we beýleki görkezijileriň mutasiýalary hem krewetkanyň stres reaksiýasyny döretmegine sebäp bolar.

4. Gün şöhlesiniň çalyşmasy: Gün şöhlesiniň üýtgemesi, howanyň öňünden çaklap bolmaýanlygy, uly temperatura tapawudy we ýeliň ugrunyň näbelliligi sebäpli üýtgeşiklik uzak wagtlap dowam edýär, bu bolsa krewetka suw howdanynyň fiziki we himiki faktorlarynyň düýpli üýtgemegine getirýär, bu bolsa krewetkanyň güýçli stresiniň wirusyň ýaýramagyna we uly göwrümli howdan suwunyň akmagyna sebäp bolýar.

5. Stimullaşdyryjy insektisidleriň, mis sulfaty, sink sulfaty ýaly suw otlaryna garşy dermanlaryň ýa-da hlor saklaýan dezinfeksiýa serişdeleriniň ulanylmagy krewetkalarda güýçli stres reaksiýasyny döredip biler.

Ⅲ, Stress reaksiýasynyň öňüni almak we bejermek

1. Suwuň başga tarapa gönükdirilmeginiň öňüni almak üçin suwuň hilini we çökündisini yzygiderli gowulandyrmaly;

Uglerod çeşmesiniň goşmaça serişdesi suwuň hilini gowulandyryp we suw otlarynyň düşmeginiň öňüni alyp biler.

2. Güýçli ýel, ýagyş, ýyldyrym, ýagyşly gün, demirgazyk şemaly we beýleki ýaramaz howa ýagdaýlarynda, stress reaksiýasynyň ýüze çykmagynyň öňüni almak üçin suw howdanyna wagtynda iýmit goşulmaly;

3. Suw goşundysynyň mukdary gaty köp bolmaly däl, adatça takmynan 250 piksel ýeterlikdir. Stress reaksiýasyny ýeňilleşdirmek üçin stres garşy serişdeler ulanylyp bilner;

4. Howanyň ýygy-ýygydan üýtgemegine üns beriň we suwuň hilini wagtynda sazlamak üçin stres garşy serişdeleri ulanyň.

5. Köp mukdarda gabygy aýrylandan soň, krewetkalaryň gabygy çalt aýrylmagy we stres reaksiýasyny azaltmak üçin olara wagtynda kalsiý goşulmaly.