Nano-sink oksidi adaty sink oksidiniň deňine gelip bilmeýän özboluşly häsiýetlere eýe bolan köpugurly täze organiki däl materialdyr. Ol ýüzleý täsirler, göwrüm täsirleri we kwantum ululyk täsirleri ýaly ölçeglere bagly häsiýetleri görkezýär.

Goşmagyň esasy artykmaçlyklaryNano-sink oksidiiýmitlendirmek üçin:

1. Ýokary bioaktiwlik: Kiçi ölçegleri sebäpli nano-ZnO bölejikleri dokumalaryň boşluklaryna we iň kiçi kapilýarlara girip, bedende giňden ýaýrap bilýär. Bu bolsa iýmit maddalarynyň bioelýeterliligini iň ýokary derejä çykarýar we ony beýleki sink çeşmelerine garanyňda has biologik taýdan aktiw edýär.
2. Ýokary siňdiriş tizligi: Örän inçe bölejikleriň ululygy ýüz atomlarynyň sanyny köpeldýär, açyk ýüz meýdanyny ep-esli artdyrýar we siňdirişi gowulandyrýar. Mysal üçin, De-sai syçanlarynda geçirilen barlaglar 100 nm bölejikleriň has uly bölejiklere garanyňda siňdiriş tizliginiň 10–250 esse ýokarydygyny görkezdi.
3. Güýçli antioksidant häsiýetleri: Nano-ZnOÝokary himiki reaksiýa görkezýär, bu bolsa bakteriýa komponentleri bilen birlikde organiki maddalary oksidleşdirmäge mümkinçilik berýär we şeýdip bakteriýalaryň we wiruslaryň köpüsini öldürýär. Yşyk astynda, ol geçirijilik zolagyndaky elektronlary we walent zolak deşiklerini döredýär, olar adsorbsiýa edilen H₂O ýa-da OH⁻ bilen reaksiýa girip, öýjükleri ýok edýän ýokary oksidleýji gidroksil radikallaryny öndürýär. Synaglar 1% konsentrasiýada nano-ZnO-nyň bakteriýalara garşy 98,86% we 99,93% bakteriýa ýok ediji derejesine ýetendigini görkezdi.Staphylococcus aureusweE. colidegişlilikde 5 minut içinde.
4. Ýokary howpsuzlyk: Ol haýwanlarda garşylyk döretmeýär we iýmit zaýalanýan wagtynda öndürilýän mikotoksinleri adsorbsiýa edip, haýwanlar küýzeli iýmiti iýende patologiki ýagdaýlaryň öňüni alýar.
5. Immun düzgünleşdirilişini güýçlendirýär: Ol öýjük, gumoral we spesifik däl immun funksiýalaryny ep-esli höweslendirýär, haýwanlarda kesellere garşy durnuklylygy gowulandyrýar.
6. Daşky gurşawyň hapalanmagynyň we pestisidleriň galyndylarynyň azaldylmagy: Onuň giň meýdany ammiagyň, kükürt dioksidiniň, metanyň, organiki fosfor pestisidleriniň we organiki hapalaýjylaryň hapa suwlardaky netijeli adsorbsiýasyna mümkinçilik berýär. Şeýle hem, ol fotokatalitik dargamak, yslary aýyrmak arkaly fermalarda howany we hapa suwlary arassalamak üçin UB şöhlesini ulanyp biler.

Haýwanlaryň saglygyny we ösüş görkezijilerini gowulandyrmakda Nano-ZnO-nyň roly:

• Metabolizmi höweslendirýär we kadalaşdyrýar: Sinkden bagly ferment işjeňligini, gormonlaryň bölünip çykmagyny (meselem, insulin, jyns gormonlary) we sink barmak belogynyň sintezini güýçlendirýär, belogyň sintezini we azotyň ulanylyşynyň netijeliligini ýokarlandyrýar, şol bir wagtyň özünde azotyň bölünip çykmagyny azaldýar.
• Önümçilik görkezijilerini gowulandyrýar: Doňuz çagalarynda 300 mg/kg nano-ZnO goşmak, adaty ZnO (3000 mg/kg) bilen deňeşdirilende, gündelik agramyň artmagyny (P < 0,05) 12% artdyrdy we iýmiň konwersiýa gatnaşygyny 12,68% azalddy.
• Içgeçmäniň ýüze çykmagyny azaldýar:Doňuz iýmitine Nano-ZnO goşundysy goşulmagy içgeçmäniň ýüze çykmagyny netijeli azaldýar we haýwan önümlerinde antibiotik galyndylarynyň galmagynyň öňüni alýar.

Mümkin bolan ekologiýa peýdalary:

• Sink zyňyndylarynyň azaldylmagy: Ulanyş netijeliliginiň ýokary bolmagy sebäpli, agyr metallaryň hapalanmagyny ep-esli azaldýan pes dozalar gerek bolýar.
• Fermanyň daşky gurşawyny arassalamak: Zyýanly gazlary (meselem, ammiagy) adsorbsiýa edýär we hapa suwlardaky organiki hapalaýjylary fotodegradasiýa edýär, daş-töweregi goraýar.

Haýwan iýmini öndürmekde häzirki ulanylyşlar:

• Dürli Ulanylyş Usullary: Iýme gönüden-göni goşulyp bilner, adsorbentler bilen öňünden garyşdyrylyp ýa-da beýleki goşundylar bilen utgaşdyrylyp bilner. Iň az täsirli doza 10 mg Zn/kg iýmdir. Doňuz çagalary üçin dozalar 10–300 mg Zn/kg iým aralygynda üýtgeýär.
• Adaty sink çeşmeleriniň bölekleýin çalşygy: Nano-ZnO iýmitde ýokary dozada sinkiň ornuny tutup, doňuz çagasynyň içgeçmesini ýeňilleşdirip, adaty sink çeşmeleri bilen deňeşdirilende (meselem, sink sulfaty, adaty ZnO) ösüş görkezijilerini ýokarlandyryp biler.
• 

Haýwan iýmlerini öndürmekde geljekki mümkinçilikler:

• Durnuklylyk we bahanyň artykmaçlyklary: Ajaýyp akymlylyk we dargaýyşlylyk iýmitde deň derejede garyşdyrmagy ýeňilleşdirýär. Zerur bolan pes dozalar iýmitiň çykdajylaryny azaldýar (meselem, adaty ZnO-dan 10 esse az).
• Saklamak we zyýansyzlandyrmak: Erkin radikallaryň we ysly molekulalaryň güýçli adsorbsiýasy iýmitiň saklanyş möhletini uzaldýar we tagamyny gowulandyrýar. Onuň antioksidant häsiýetleri zyýansyzlandyrmagy güýçlendirýär.
• Iýmit maddalaryna sinergetik täsirler: Beýleki minerallar bilen antagonizmi azaldýar we gormonal we sink barmak belogynyň düzgünleşdirilmegi arkaly azotyň siňdirilişini gowulandyrýar.
• Howpsuzlygyň ýokarlanmagy: Çykaryş derejesiniň pes bolmagy daşky gurşawyň hapalanmagyny we galyndylaryň toplanmagyny azaldýar, has howpsuz we has ekologiýa taýdan arassa haýwan önümçiligini goldaýar.

Bu tehnologiýa maldarçylygyň durnukly we netijeli önümçiligi üçin uly geljegi bar.